并购中的销售合同
Hợp đồng mua bán trong M&A
Hợp đồng mua bán trong M&A là văn bản xác lập các thỏa thuận giữa các bên về đối tượng giao dịch, giá trị, phương thức thanh toán, điều kiện hoàn tất, quyền và nghĩa vụ của các bên và cơ chế phân bổ rủi ro. Tùy cấu trúc giao dịch, tài liệu chính có thể là hợp đồng mua bán cổ phần hoặc phần vốn góp, hợp đồng mua bán tài sản hoặc thỏa thuận phù hợp với giao dịch.
Hợp đồng M&A không chỉ ghi nhận việc mua và bán mà còn xác định cách thức các bên xử lý các điều kiện trước giao dịch, cam kết, nghĩa vụ bảo đảm và các vấn đề có thể phát sinh sau khi hoàn tất giao dịch.
Hợp đồng và tài liệu giao dịch M&A gồm những gì?
Tùy cấu trúc và giai đoạn giao dịch, một thương vụ có thể sử dụng nhiều loại tài liệu khác nhau.
SPA – Share Purchase Agreement
Hợp đồng mua bán cổ phần hoặc phần vốn góp, thường được sử dụng trong Share Deal.
Asset Purchase Agreement
Hợp đồng mua bán hoặc chuyển nhượng tài sản, quyền hoặc hoạt động kinh doanh được xác định trong Asset Deal.
NDA – Non-Disclosure Agreement
Thỏa thuận bảo mật được sử dụng để kiểm soát thông tin được trao đổi trong quá trình đàm phán và Due Diligence.
Term Sheet hoặc Letter of Intent
Văn bản ghi nhận các nguyên tắc hoặc điều khoản thương mại chính mà các bên dự kiến áp dụng cho giao dịch. Tùy nội dung, một phần hoặc toàn bộ có thể có giá trị ràng buộc.
Các tài liệu giao dịch khác
Có thể bao gồm thỏa thuận cổ đông, Escrow Agreement, nghị quyết hoặc quyết định nội bộ, hồ sơ chấp thuận hoặc đăng ký và bộ tài liệu Closing tùy từng thương vụ.
Không phải mọi giao dịch đều cần toàn bộ các tài liệu trên. Danh mục phải được thiết kế theo cấu trúc và tính chất cụ thể của giao dịch.
Điều khoản cốt lõi trong hợp đồng M&A
Hợp đồng cần được xây dựng dựa trên cấu trúc giao dịch, kết quả Due Diligence và mục tiêu của các bên. Những nội dung dưới đây thường là trọng tâm.
Đối tượng và phạm vi giao dịch
Hợp đồng cần xác định chính xác đối tượng được chuyển giao:
- Cổ phần hoặc phần vốn góp.
- Số lượng hoặc tỷ lệ sở hữu.
- Quyền đi kèm với phần sở hữu được chuyển nhượng.
- Tài sản, quyền hoặc hoạt động kinh doanh được chuyển giao.
- Danh mục tài sản và các quyền liên quan.
- Hồ sơ, dữ liệu và tài liệu được bàn giao.
Giá mua và phương thức thanh toán
Các bên cần quy định rõ giá giao dịch và cách thức thanh toán.
- Giá mua hoặc giá chuyển nhượng.
- Đồng tiền thanh toán.
- Thời hạn và phương thức thanh toán.
- Khoản đặt cọc hoặc thanh toán trước.
- Cơ chế điều chỉnh giá.
- Khoản giữ lại hoặc phong tỏa khi áp dụng.
Đối với một số giao dịch, giá mua có thể được điều chỉnh dựa trên các chỉ tiêu tài chính được thỏa thuận như tiền và tương đương tiền, nợ, vốn lưu động hoặc các cơ chế khác.
Điều kiện tiên quyết – Conditions Precedent
Conditions Precedent là những điều kiện cần được đáp ứng trước khi các bên thực hiện Closing.
- Phê duyệt của cơ quan có thẩm quyền.
- Hoàn thành thủ tục đầu tư hoặc đăng ký.
- Hoàn thành nghĩa vụ thông báo hoặc chấp thuận cạnh tranh khi áp dụng.
- Chấp thuận của bên thứ ba đối với hợp đồng hoặc quyền cần chuyển giao.
- Hoàn thành các biện pháp khắc phục từ Due Diligence.
- Phê duyệt nội bộ hoặc các điều kiện khác theo thỏa thuận.
Không nên sử dụng một danh mục Conditions Precedent cố định cho mọi thương vụ. Danh mục cần được thiết kế theo giao dịch cụ thể.
Cam kết và bảo đảm – Representations & Warranties
Representations & Warranties là cơ chế giúp các bên xác nhận tính chính xác của những thông tin và tình trạng pháp lý, tài chính, hoạt động liên quan đến giao dịch.
- Tư cách pháp lý và thẩm quyền ký kết.
- Quyền sở hữu cổ phần, phần vốn góp hoặc tài sản.
- Báo cáo tài chính và thông tin cung cấp cho bên mua.
- Tình trạng thuế.
- Hợp đồng trọng yếu.
- Tài sản và sở hữu trí tuệ.
- Tranh chấp và tố tụng.
- Nhân sự và nghĩa vụ lao động.
- Tuân thủ pháp luật.
- Giao dịch với bên liên quan.
Phạm vi của các cam kết cần được xác định dựa trên kết quả Due Diligence và mức độ rủi ro của thương vụ.
Bồi thường – Indemnity
Indemnity là cơ chế phân bổ trách nhiệm khi xảy ra tổn thất hoặc nghĩa vụ thuộc phạm vi bồi thường đã thỏa thuận.
Hợp đồng cần xác định rõ
- Sự kiện nào làm phát sinh nghĩa vụ bồi thường.
- Loại tổn thất được bồi thường.
- Quy trình thông báo và yêu cầu bồi thường.
- Thời hạn yêu cầu.
- Mức tổn thất tối thiểu khi áp dụng.
- Ngưỡng tổng hợp trách nhiệm khi áp dụng.
- Mức trách nhiệm tối đa.
- Các trường hợp loại trừ hoặc giới hạn trách nhiệm.
Cơ chế bồi thường cần được thiết kế theo từng loại rủi ro. Không nên áp dụng một mẫu bồi thường giống nhau cho mọi giao dịch.
Cơ chế bảo đảm nghĩa vụ
Trong một số thương vụ, bên mua có thể yêu cầu các biện pháp bảo đảm để tăng khả năng thực hiện nghĩa vụ của bên bán.
Một phần giá trị giao dịch được giữ tại tài khoản phong tỏa theo các điều kiện đã thỏa thuận.
Một phần giá trị giao dịch được thanh toán sau hoặc giữ lại trong thời gian xác định.
Một bên thứ ba có thể bảo đảm thực hiện nghĩa vụ theo điều kiện của bảo lãnh.
Việc lựa chọn cơ chế bảo đảm phụ thuộc vào giá trị giao dịch, mức độ rủi ro, khả năng tài chính của bên có nghĩa vụ và vị thế đàm phán của các bên.
Closing và nghĩa vụ sau Closing
Hợp đồng cần quy định rõ các điều kiện để Closing được thực hiện và những tài liệu phải được hoàn tất tại thời điểm Closing.
- Ngày và thời điểm Closing.
- Địa điểm hoặc phương thức thực hiện Closing.
- Các tài liệu phải giao.
- Thanh toán giá mua.
- Chuyển giao cổ phần, phần vốn góp hoặc tài sản.
- Thay đổi thành viên, cổ đông hoặc người quản lý khi có.
- Bàn giao quyền kiểm soát và xác nhận hoàn thành các điều kiện Closing.
Một số nghĩa vụ có thể tiếp tục sau Closing, chẳng hạn bảo mật, hỗ trợ chuyển giao, điều chỉnh giá, nghĩa vụ bồi thường hoặc các cam kết khác được quy định trong hợp đồng.
Luật áp dụng và giải quyết tranh chấp
Hợp đồng M&A nên quy định rõ cơ chế pháp lý áp dụng và phương thức xử lý tranh chấp giữa các bên.
- Luật áp dụng.
- Cơ chế giải thích và thực hiện hợp đồng.
- Phương thức giải quyết tranh chấp.
- Cơ quan hoặc tổ chức có thẩm quyền.
- Địa điểm giải quyết tranh chấp.
- Ngôn ngữ được ưu tiên nếu hợp đồng có nhiều phiên bản.
- Phương thức gửi và nhận thông báo.
Đối với giao dịch có yếu tố nước ngoài, việc lựa chọn luật áp dụng và cơ chế giải quyết tranh chấp cần được xem xét ngay từ giai đoạn đàm phán.
Hợp đồng M&A và Due Diligence có liên quan thế nào?
Hợp đồng không nên được soạn độc lập với kết quả Due Diligence.
Phát hiện từ Due Diligence
→
Điều chỉnh giá hoặc cấu trúc
→
Conditions Precedent
→
Representations & Warranties
→
Indemnity
→
Closing
Ví dụ, nếu Due Diligence phát hiện nghĩa vụ thuế tiềm ẩn, các bên có thể xem xét điều chỉnh giá, bổ sung cam kết của bên bán, thiết lập cơ chế bồi thường hoặc đưa việc xử lý nghĩa vụ đó thành điều kiện trước Closing.
Những rủi ro thường gặp khi ký hợp đồng M&A
Rủi ro thường xuất hiện khi hợp đồng không phản ánh đầy đủ cấu trúc và kết quả thẩm định của thương vụ.
- Đối tượng giao dịch được mô tả không đầy đủ.
- Giá và cơ chế điều chỉnh giá không rõ ràng.
- Conditions Precedent không cụ thể.
- Representations & Warranties không phù hợp với rủi ro thực tế.
- Cơ chế Indemnity không xác định rõ phạm vi và giới hạn trách nhiệm.
- Không quy định rõ nghĩa vụ tồn đọng.
- Không đồng bộ giữa hợp đồng và kết quả Due Diligence.
- Không xác định rõ tài liệu và điều kiện Closing.
- Luật áp dụng và cơ chế giải quyết tranh chấp không phù hợp.
- Sử dụng mẫu hợp đồng chung mà không điều chỉnh theo giao dịch cụ thể.
Quy trình xây dựng và đàm phán hợp đồng M&A
Một quy trình hợp lý giúp hợp đồng phản ánh đúng mục tiêu giao dịch và các rủi ro đã được xác định.
Xác định cấu trúc
→
Vấn đề thương mại
→
Due Diligence
→
Xây dựng điều khoản
→
Đàm phán
→
Ký kết
→
Closing
→
Nghĩa vụ sau Closing
Câu hỏi thường gặp về hợp đồng M&A
Một số câu hỏi phổ biến về hợp đồng và các tài liệu giao dịch trong M&A.
SPA là gì?
SPA (Share Purchase Agreement) là hợp đồng mua bán cổ phần hoặc phần vốn góp, thường được sử dụng trong Share Deal.
Asset Deal sử dụng hợp đồng gì?
Asset Deal thường sử dụng hợp đồng mua bán hoặc chuyển nhượng tài sản, quyền hoặc hoạt động kinh doanh phù hợp với đối tượng giao dịch.
Conditions Precedent là gì?
Đây là những điều kiện phải được đáp ứng trước khi các bên có nghĩa vụ thực hiện Closing theo thỏa thuận.
Representations & Warranties là gì?
Đây là các cam kết và bảo đảm của các bên về tính chính xác của thông tin, tình trạng pháp lý và các vấn đề liên quan đến doanh nghiệp hoặc đối tượng giao dịch.
Indemnity là gì?
Indemnity là cơ chế xác định trách nhiệm bồi thường khi xảy ra tổn thất hoặc nghĩa vụ thuộc phạm vi mà các bên đã thỏa thuận.
Due Diligence ảnh hưởng thế nào đến hợp đồng M&A?
Kết quả Due Diligence có thể dẫn đến điều chỉnh giá, bổ sung điều kiện tiên quyết, thay đổi cam kết và bảo đảm hoặc thiết kế cơ chế bồi thường.
Có nên sử dụng mẫu hợp đồng M&A có sẵn không?
Mẫu hợp đồng có thể được sử dụng làm điểm khởi đầu, nhưng không nên sử dụng nguyên trạng. Hợp đồng cần được điều chỉnh theo cấu trúc giao dịch, kết quả Due Diligence, ngành nghề, các bên tham gia và yêu cầu pháp lý cụ thể.

